{"id":2017,"date":"2013-02-05T08:30:56","date_gmt":"2013-02-05T07:30:56","guid":{"rendered":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/?p=2017"},"modified":"2020-07-09T14:10:48","modified_gmt":"2020-07-09T13:10:48","slug":"gloria-victis","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/?p=2017","title":{"rendered":"GLORIA VICTIS"},"content":{"rendered":"
\n

Wielo\u015b\u0107 zdarze\u0144, zagadnie\u0144, sytuacji, os\u00f3b jakie wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z powstaniem styczniowym jest ogromna. My zdecydowali\u015bmy si\u0119 na kilka z nich.<\/p>\n<\/div>\n

<\/p>\n

Wystaw\u0119 otwiera \u201eSalonik J\u00f3zefa Ignacego Kraszewskiego\u201d. Jego patron to znany pisarz, osoba zaanga\u017cowana w dzia\u0142alno\u015b\u0107 polityczn\u0105. Wyb\u00f3r patrona saloniku nie jest przypadkowy. Powstanie styczniowe wraz z poprzedzaj\u0105cym go okresem manifestacji patriotycznych wywar\u0142o du\u017cy wp\u0142yw na \u017cycie i tw\u00f3rczo\u015b\u0107  pisarza, anga\u017cuj\u0105c go w dzia\u0142alno\u015b\u0107 polityczn\u0105. Zosta\u0142 cz\u0142onkiem Delegacji Miejskiej \u2013 organizacji powo\u0142anej do opanowania nastroj\u00f3w w Warszawie po krwawym st\u0142umieniu manifestacji 27 lutego 1861 roku. Pod koniec stycznia 1863 roku musia\u0142 jednak pod gro\u017ab\u0105 aresztowania opu\u015bci\u0107 kraj. Uda\u0142 si\u0119 na emigracj\u0119, zamieszka\u0142 w Dre\u017anie, gdzie zaj\u0105\u0142 si\u0119 organizacj\u0105 pomocy dla szukaj\u0105cych schronienia powsta\u0144c\u00f3w styczniowych oraz o\u017cywion\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 publicystyczn\u0105.<\/p>\n

Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Kraszewskiego odegra\u0142a du\u017c\u0105 rol\u0119 w kszta\u0142towaniu literackiej wizji  powstania, szczeg\u00f3lnie obrazki historyczne, kt\u00f3re wydawa\u0142 pod pseudonimem Bogus\u0142awa Boles\u0142awity. By\u0142y to: Dzieci\u0119 Starego Miasta (1863), Szpieg (1864), Moskal (1864), Para czerwona (1865), My i oni (1865) oraz \u017byd (1866). Tak\u017ce bogata publicystyka wp\u0142ywa\u0142a na opini\u0119 publiczn\u0105 w kraju i zagranic\u0105 oraz podsyca\u0142a zainteresowanie dramatycznymi wydarzeniami. <\/div>\n
 Powstanie Saloniku by\u0142o mo\u017cliwe dzi\u0119ki uprzejmo\u015bci Janusza Kobyli\u0144skiego, kt\u00f3ry udost\u0119pni\u0142 naszemu muzeum swoj\u0105 wspania\u0142\u0105 kolekcj\u0119 \u201ekraszewian\u00f3w\u201d z wielk\u0105 pieczo\u0142owito\u015bci\u0105 gromadzon\u0105 od wielu lat. Na ekspozycji mogli\u015bmy pokaza\u0107 tylko niewielk\u0105 jej cz\u0119\u015b\u0107 m.in. medale i plakiety z podobizn\u0105 Kraszewskiego wydawane z r\u00f3\u017cnych okazji, czasopisma z relacjami z pogrzebu pisarza w Krakowie w 1887 roku, poczt\u00f3wki i ksi\u0105\u017cki.<\/div>\n
W uzupe\u0142nieniu ekspozycji znalaz\u0142y si\u0119 muzealia pochodz\u0105ce ze zbior\u00f3w Muzeum Romantyzmu w Opinog\u00f3rze (medaliony, wizytownik Kraszewskiego) i Muzeum Kultury Kurpiowskiej: dziewi\u0119tnastowieczne makaty z Buczacza, \u015bwieczniki Frageta, obrazy – Je\u017ad\u017acy w tle krajobrazu p\u0119dzla Jana Perdzy\u0144skiego, Portret kobiety V. Kabatha, a tak\u017ce akwarela anonimowego autora Powstaniec 1863 r.<\/div>\n
W pierwszej sali wystaw czasowych zaprezentowali\u015bmy czterna\u015bcie prac Artura Grottgera pochodz\u0105cych z teki Wieczory zimowe, wydanej  w Wiedniu w 1892 roku. S\u0105 to heliograwiury o tematyce powsta\u0144czej: Pielgrzym, W ogrodzie saskim (Warszawa 1861), Pod murem wi\u0119zienia, Na bagnety, Po\u015bcig, Podczas bitwy, Obrona epizod z bitwy pod Ma\u0142ogoszcz\u0105 V.1863, Ciosanie krzy\u017ca, Po walce, Przygody wojenne, W drodze na Sybir, Poch\u00f3d na Syberi\u0119, W \u201eminach\u201d, W Syberii. Teka Wieczory zimowe, to jedno z nielicznych dzie\u0142 artysty, jakie powsta\u0142y ju\u017c po powrocie z Wiednia na Podole.<\/div>\n
  W drugiej sali zwiedzaj\u0105cych wita dama w czerni symbolizuj\u0105ca okres \u017ca\u0142oby narodowej, og\u0142oszonej w 1861 roku po krwawo st\u0142umionych przez wojska carskie manifestacjach patriotycznych. Przed ni\u0105 umieszczone zosta\u0142y wizerunki weteran\u00f3w, niegdy\u015b powsta\u0144c\u00f3w. Jest to nawi\u0105zanie do s\u0142ynnego obrazu A. Grottgera Po\u017cegnanie powsta\u0144ca. Tu tak\u017ce umieszczono siedemna\u015bcie nazwisk i biogramy dow\u00f3dc\u00f3w oddzia\u0142\u00f3w powsta\u0144czych walcz\u0105cych na terenach Puszczy Bia\u0142ej i Zielonej na czele z Zygmuntem Padlewskim, naczelnikiem wojennym wojew\u00f3dztwa p\u0142ockiego operuj\u0105cym na tym terenie z du\u017cym oddzia\u0142em, w sk\u0142adzie kt\u00f3rego byli r\u00f3wnie\u017c Kurpie. To on dowodzi\u0142 w bitwie pod Myszy\u0144cem 9 marca 1863 roku. <\/div>\n
Tu te\u017c jest cz\u0119\u015b\u0107 po\u015bwi\u0119cona weteranom powstania styczniowego, traktowanym z wielk\u0105  estym\u0105 w II Rzeczypospolitej. Widzimy wi\u0119c wiekowych bohater\u00f3w powstania w charakterystycznych mundurach podczas uroczysto\u015bci zako\u0144czenia budowy Kopca Marsza\u0142ka Pi\u0142sudskiego na Sowi\u0144cu w Krakowie, na spotkaniu w Domu Weterana na Pradze, czy podczas herbatki u Marsza\u0142kowej Pi\u0142sudskiej. W\u015br\u00f3d nich mo\u017cna zobaczy\u0107 zdj\u0119cia stuletniego Adama Wojciechowskiego z Wojciechowic b\u0119d\u0105cego w czasie insurekcji styczniowej m.in. naczelnikiem wywiadu i \u017candarmerii na powiaty \u0142om\u017cy\u0144ski i ostro\u0142\u0119cki. Interesuj\u0105ca jest fotografia, pochodz\u0105ca ze zbior\u00f3w Muzeum Kultury Kurpiowskiej, przedstawiaj\u0105ca El\u017cbiet\u0119 Tabe\u0144sk\u0105, kt\u00f3ra wraz ze swoj\u0105 m\u0142odsz\u0105 o dziesi\u0119\u0107 lat siostr\u0105 Antonin\u0105 za dzia\u0142alno\u015b\u0107 czynn\u0105 w partii Ludwika Narbutta zosta\u0142a zes\u0142ana na ci\u0119\u017ckie roboty na Syberi\u0119. O El\u017cbiecie nie mamy wi\u0119cej informacji. O dalszych losach jej siostry dowiadujemy si\u0119 z nekrologu zamieszczonego w Kurierze Warszawskim 7 grudnia 1920 r.<\/div>\n
 Antonina w drodze na zes\u0142anie po\u015blubi\u0142a Edwarda Krzywda-\u0141azowskiego \u2013 ostro\u0142\u0119czanina, tak\u017ce skazanego za dzia\u0142alno\u015b\u0107 w powstaniu styczniowym. Edward  nie wr\u00f3ci\u0142 do kraju, zmar\u0142 w guberni smole\u0144skiej w 1888 roku. Antonina, po \u015bmierci m\u0119\u017ca, po powrocie z zes\u0142ania prowadzi\u0142a o\u017cywion\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105. Zmar\u0142a w Cz\u0119stochowie w Zak\u0142adzie \u015bw. Antoniego.<\/div>\n
Na wystawie znajduje si\u0119 te\u017c dokumentacja bada\u0144 terenowych prowadzonych przez pracownik\u00f3w muzeum w trakcie przygotowa\u0144 do wystawy. Przedstawiono materia\u0142 fotograficzny dokumentuj\u0105cy mogi\u0142y powsta\u0144cze oraz upami\u0119tnienia bitew i potyczek na terenie Puszczy Bia\u0142ej i Zielonej i ich okolicach. Fotografie opatrzone opisami star\u0107 oddzia\u0142\u00f3w powsta\u0144czych z wojskami carskimi, informacjami o dacie i okoliczno\u015bciach powstania, inskrypcjach, architekturze pomnik\u00f3w, a tak\u017ce tekstami \u017ar\u00f3d\u0142owymi dotycz\u0105cymi bohater\u00f3w prezentowanych miejsc, stanowi\u0105 ciekawy materia\u0142 do indywidualnego zwiedzania i refleksji nad wydarzeniami 1863 roku.    <\/div>\n
Uchylili\u015bmy r\u0105bka tajemnicy i pokazali\u015bmy tak\u017ce dzia\u0142alno\u015b\u0107 muzealnik\u00f3w od kuchni warsztatowej, m.in. umieszczaj\u0105c na wystawie kilka kart roboczych opracowanych do objazdu terenowego. <\/div>\n
Na wystawie mo\u017cna prze\u015bledzi\u0107 nat\u0119\u017cenie walk w czasie trwania powstania w Puszczy Bia\u0142ej i Zielonej na specjalnie przygotowanych: wykresie \u2013 osi czasowej i tabeli. <\/div>\n
Uzupe\u0142nieniem jest mapa \u015bcienna Kr\u00f3lestwa Polskiego z 1863 roku wydrukowana w Zak\u0142adzie Artystyczno-Litograficznym A. Dzwonkowskiego i S-ki w 1863 roku oraz dwie grafiki z emblematem or\u0142a Kr\u00f3lestwa Polskiego i Rosji przedstawiaj\u0105ce dodatkowo uzbrojenie i umundurowanie wojsk polskich i rosyjskich pochodz\u0105ce z Le monde illustr\u00e9.<\/div>\n
Ka\u017cdy ze zwiedzaj\u0105cych mo\u017ce mie\u0107 sw\u00f3j udzia\u0142 w tworzeniu wystawy. Z przygotowanych biogram\u00f3w powsta\u0144c\u00f3w styczniowych mo\u017cna wybra\u0107 jeden i zapisa\u0107 go na Tablicy Pami\u0119ci. W ten spos\u00f3b z\u0142o\u017cy\u0107 ho\u0142d bohaterom powstania styczniowego. <\/div>\n
 <\/div>\n
Scenariusz i komisariat: Barbara Kalinowska i Gra\u017cyna Talarek<\/div>\n
Oprawa plastyczna: Joanna Litwa<\/div>\n
Fotografie: Andrzej Wi\u015bniewski, Barbara Kalinowska, Gra\u017cyna Talarek<\/div>\n
 <\/div>\n
Wystawa ze zbior\u00f3w:<\/div>\n
Muzeum Kultury Kurpiowskiej w Ostro\u0142\u0119ce<\/div>\n
Muzeum Romantyzmu z Opinog\u00f3ry<\/div>\n
Kolekcji Janusza Kobyli\u0144skiego <\/div>\n
Zbior\u00f3w prywatnych rodziny Wojciechowskich<\/div>\n
 <\/div>\n
Wystawa czynna: 2 lutego – 15 kwietnia 2013 roku<\/div>\n
Salonik Kraszewskiego zwiedza\u0107 mo\u017cna do 3 marca 2013 roku<\/div>\n
 <\/div>\n
Zapraszamy do obejrzenia ekspozycji w Muzeum Kultury Kurpiowskiej w Ostro\u0142\u0119ce, przy placu gen. J. Bema 8.<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wielo\u015b\u0107 zdarze\u0144, zagadnie\u0144, sytuacji, os\u00f3b jakie wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z powstaniem styczniowym jest ogromna. My zdecydowali\u015bmy si\u0119 na kilka z nich.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":4290,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[53],"tags":[],"class_list":["post-2017","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wystawy-czasowe-archiwalne"],"acf":[],"modified_by":"Daniel Go\u0142a\u015b","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2017","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2017"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2017\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4291,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2017\/revisions\/4291"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4290"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2017"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2017"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2017"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}