Zwiedzaj\u0105c \u201eGaleri\u0119 sztuki polskiej pierwszej po\u0142owy XX wieku\u201d, wa\u017cne jest, by nie przeoczy\u0107 pewnego obrazu. Znajduje si\u0119 po lewej stronie przy wej\u015bciu do galerii. Przedstawia pann\u0119 m\u0142od\u0105 w towarzystwie dw\u00f3ch m\u0142odych kobiet. G\u0142\u00f3wna bohaterka siedzi do nas profilem ubrana w str\u00f3j kurpiowski przynale\u017cny pannie z Puszczy Zielonej. Dwie pozosta\u0142e kobiety przedstawione zosta\u0142y na obrazie w strojach z Puszczy Bia\u0142ej. Jak\u017ce mi\u0142e oku na tym p\u0142\u00f3tnie po\u0142\u0105czenie wizerunk\u00f3w Kurpianek z s\u0105siednich puszcz. Szkoda, \u017ce dzisiaj tak rzadko mo\u017cemy ogl\u0105da\u0107 pi\u0119kny kurpiowski str\u00f3j z Puszczy Bia\u0142ej. Autor obrazu Ignacy Pie\u0144kowski namalowa\u0142 go w 1926 roku. Gdyby\u015bmy nie znali p\u0142\u00f3tna, a s\u0105dzili o nim jedynie na podstawie daty powstania i tematu, mogliby\u015bmy pomy\u015ble\u0107, \u017ce to obraz z okresu dwudziestolecia mi\u0119dzywojennego z motywem ludowo\u015bci, tak obecnym w sztuce mi\u0119dzy wojnami. My\u015blimy zaraz o pracach np. Zofii Stryje\u0144skiej i jej specyficznym uj\u0119ciu temat\u00f3w ludowych. Jednak styl, w kt\u00f3rym te m\u0142ode damy zosta\u0142y namalowane, ka\u017ce nam zerka\u0107 w stron\u0119 ludowo\u015bci obecnej w polskim modernizmie prze\u0142omu XIX i XX wieku.<\/p>\n
Patrz\u0105c na obraz my\u015blimy sobie \u2013 tak, to dotyczy naszego terenu. Bardzo dobrze, \u017ce znalaz\u0142 si\u0119 w zbiorach ostro\u0142\u0119ckiego muzeum. Zgoda. Te\u017c tak uwa\u017cam. Jednak pod p\u0142aszczem sceny rozgrywaj\u0105cej si\u0119 z udzia\u0142em Kurpianek, niekoniecznie w kurpiowskiej chacie, bo wn\u0119trze i entourage raczej dworkowe, widzimy co\u015b wi\u0119cej. Oto mamy przed oczami triad\u0119 antycznych mojr. Mojry w mitologii greckiej to boginie przeznaczenia, to mityczne boginie losu i porz\u0105dku \u015bwiata, c\u00f3ry Zeusa i Temidy. Pierwsza Kloto, czyli moim zdaniem panna m\u0142oda, kt\u00f3rej udzia\u0142em b\u0119dzie pocz\u0105tek \u017cycia. Nie mam w\u0105tpliwo\u015bci. Na paterze i stole le\u017c\u0105 wszak jab\u0142ka \u2013 symbol mi\u0142o\u015bci i p\u0142odno\u015bci, wspomagaj\u0105ce taki tok rozumienia tej sceny. To panna m\u0142oda zacznie prz\u0105\u015b\u0107 now\u0105 ni\u0107 \u017cycia. Stoj\u0105ca za ni\u0105 m\u0142oda kobieta ubrana w str\u00f3j w kolorze zielonym, czy\u017c to nie Lachezis, czyli mojra podtrzymuj\u0105ca \u017cycie i snuj\u0105ca jego ni\u0107? Tu na obrazie Pie\u0144kowskiego zaj\u0119\u0142a si\u0119 wst\u0105\u017ckami w cz\u00f3\u0142ku panny m\u0142odej. Prawdopodobnie za chwil\u0119 je zdejmie. A ta trzecia, stoj\u0105ca niemal na wprost i trzymaj\u0105ca chust\u0119 dla panny m\u0142odej, by przykry\u0107 jej w\u0142osy, by ochroni\u0107 porz\u0105dek my\u015bli, czy\u017c to nie Atropos?<\/p>\n
Intryguj\u0105ce s\u0105 w tym obrazie spojrzenia kobiet. To one zdradzaj\u0105, \u017ce jest co\u015b wi\u0119cej w tej rytualnej scenie z wesela. Panna m\u0142oda – Kloto patrzy przez okno w dal. A przecie\u017c stoi przed ni\u0105, zupe\u0142nie zignorowane lustro. Zerka w nie natomiast kobieta zaj\u0119ta cz\u00f3\u0142kiem – Lachezis, gdy tymczasem powinna baczy\u0107 na to, co robi. Natomiast kole\u017canka \u2013 Atropos, trzymaj\u0105ca chust\u0119 spogl\u0105da na nas, obserwuj\u0105cych scen\u0119 oczepin. C\u00f3\u017c znaczy to jej niepatrzenie na kole\u017canki w chwili tak absorbuj\u0105cej. Czy trzymana przez ni\u0105 chusta mo\u017ce oznacza\u0107 na obrazie swoist\u0105 zas\u0142on\u0119, kres?<\/p>\n
Urzeka mnie w tym obrazie wiele: poza formalnymi wzgl\u0119dami \u2013 kompozycj\u0105 i kolorystyk\u0105 adekwatn\u0105 do prezentacji temat\u00f3w z kultury ludowej, ale r\u00f3wnie\u017c wysublimowan\u0105, r\u00f3wnie\u017c inne aspekty takie, jak: przemieszanie kultur \u2013 kurpiowskiej i szlacheckiej, ale te\u017c kurpiowskiej i kurpiowskiej – z Puszczy Zielonej i z Puszczy Bia\u0142ej, wyciszenie podczas, hucznego zapewne, wesela, osobno\u015b\u0107, albo raczej samotno\u015b\u0107 w\u015br\u00f3d grupy kobiet, triada kobiet jako jedno\u015b\u0107, lokalno\u015b\u0107 i uniwersalizm, fragment obrazu z lewej strony b\u0119d\u0105cy uk\u0142onem ku martwej naturze. I jeszcze jedno \u2013 pi\u0119knie tkane \u201ew jode\u0142k\u0119\u201d p\u0142\u00f3tno, na kt\u00f3rym Pie\u0144kowski przedstawi\u0142 temat aktualny na ka\u017cdy czas i dla ka\u017cdego z nas. O samym autorze mo\u017cna poczyta\u0107 za\u015b na stronie https:\/\/www.ipsb.nina.gov.pl\/a\/biografia\/ignacy-pienkowski<\/a><\/p>\n <\/p>\n Ignacy Pie\u0144kowski, Panna m\u0142oda<\/em>, albo Str\u00f3j znad Narwi<\/em>, 1926 rok, olej na p\u0142\u00f3tnie, nr inw. MKK\/S\/1610 \u2013 pami\u0119tajmy, na lewo od wej\u015bcia do \u201eGalerii sztuki polskiej pierwszej po\u0142owy XX wieku\u201d.<\/p>\nngg_shortcode_0_placeholder\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Zwiedzaj\u0105c \u201eGaleri\u0119 sztuki polskiej pierwszej po\u0142owy XX wieku\u201d, wa\u017cne jest, by nie przeoczy\u0107 pewnego obrazu. Znajduje si\u0119 po lewej stronie przy wej\u015bciu do galerii. Przedstawia pann\u0119 m\u0142od\u0105 w towarzystwie dw\u00f3ch m\u0142odych kobiet. G\u0142\u00f3wna bohaterka siedzi do nas profilem ubrana w str\u00f3j kurpiowski przynale\u017cny pannie z Puszczy Zielonej. Dwie pozosta\u0142e kobiety przedstawione zosta\u0142y na obrazie w […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3066,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[3,55],"tags":[],"class_list":["post-3065","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-wirtualne-muzeum"],"acf":[],"modified_by":"Daniel Go\u0142a\u015b","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3065","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3065"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3065\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3072,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3065\/revisions\/3072"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3066"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3065"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3065"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeum.ostroleka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3065"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}