Dziś przypada 163. rocznica wybuchu powstania styczniowego – jednego z najtrudniejszych i najdłużej trwających wystąpień niepodległościowych w XIX wieku. Zryw ten, prowadzony głównie w formie walk partyzanckich przeciwko władzy rosyjskiej, objął obszary Królestwa Polskiego oraz ziemie dawnej Rzeczypospolitej, w tym Litwę, Białoruś i Ukrainę.
Mimo że powstanie zakończyło się militarną porażką, jego waga historyczna i społeczna pozostaje niepodważalna. Brutalne represje po jego upadku – konfiskaty majątków, masowe zesłania i nasilona rusyfikacja – nie zdołały jednak zniszczyć idei niepodległości. Doświadczenie powstania styczniowego stało się trwałym elementem pamięci narodowej i ważnym punktem odniesienia dla kolejnych pokoleń walczących o wolną Polskę.
Przy tej okazji warto przypomnieć wydaną 2014 roku przez Muzeum Kultury Kurpiowskiej publikację zatytułowaną „Bitwy i potyczki 1863–1864” będącą opracowaniem fragmentu dzieła Stanisława Zielińskiego. To trzecia pozycja muzealnej serii „Militaria Masoviensia”. Wydanie zawiera opisy bitew i potyczek powstania styczniowego na terenie byłego województwa płockiego, a także dzisiejszego powiatu ostrołęckiego i ostrowskiego. W książce znajdują się poparte wieloma badaniami obszerne przypisy, indeks osobowy oraz chronologiczny wykaz bitew i potyczek stoczonych na terenie województwa płockiego w okresie powstania styczniowego. Ponadto publikacja została wzbogacona o mapy i liczne fotografie mogił powstańczych oraz miejsc upamiętniających wydarzenia z lat 1863–1864. Publikacja została opracowana oraz opatrzona wstępem przez dr Barbarę Kalinowską.
Książkę można nabyć w muzealnym sklepiku za kwotę 35 zł.
